CSKK - همايش‭ ‬جعفرقلي شاعر کورد خراسانی‭ ‬در زادگاهش‭ ‬گوگان از توابع شهرستان‭ ‬قوچان


همايش‭ ‬جعفرقلي شاعر کورد خراسانی‭ ‬در زادگاهش‭ ‬گوگان از توابع شهرستان‭ ‬قوچان



 روز جمعه 28 اردیبهشت 1386( آخرین جمعه اردیبهشت ماه هر سال) براي سومين سال متوالی، حركت زيباي فرهنگي و هنري ديگري در قالب يك همايش بزرگ و ارزشمند با عنوان سومين «همايش فرهنگي و هنري جعفرقلي» در روستاي گوگان، از توابع شهرستان قوچان، زادگاه اين رادمرد هنرمند، شاعر وارسته جلوه گر شد و جمعيت كثيري از اقشار مختلف، به ويژه كردهاي شمال خراسان، استادان و پژوهشگران، دانشجویان و هنرمندان، زن و مرد، پیر و جوان را به خود جلب نمود.

همايشي كه با سعي فراوان و طولاني مدت پژوهشگران و فرهنگ دوستاني چون «كليم ا... توحدي»، با همراهي استادان، شاعران و هنرمندان کرد خراسانی و همكاري اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي و فرمانداري قوچان توأم با اشتياق و دلگرمي هاي مردمي، پربارتر از سال قبل برگزار شد. امید است که با پایه ریزی نمودن دروس زبان و ادبیات کردی در مدارس و همچنین ارتقاء امور هنری، فرهنگی و آداب و رسوم گرانقدر و ارزشمند کردی که جزء لاینفک کرامت انسانی کردهای خراسان می باشد را هر چه مهمتر قلمداد نموده و بواسطه آن همزیستی مسالمت آمیز را تحکیم بخشند.  

شمال خراسان از ديرباز خاستگاه عالمان، انديشمندان، عارفان، هنرمندان و دلاوران کورد بوده است که متأسفانه بواسطه دخالت عامدانهء حاکمین مانع از درخشش آنان در خصوص هدایت اجتماع خود جهت دستیابی نهایی به حقوق انسانی، مدنی و فرهنگی که از اصول اولیه، بدیهی و بنیادی قانون حقوق بشر سازمان ملل می باشد، شده اند. 

در این راستا، شهرستان قوچان نيز دراين منطقه با تاريخي همگن شده با کردها که اندکی بیش از4 قرن پیش به این دیار کوچ نموده اند، نام هاي گوناگوني چون « کوچان » و «آساك» و «خبوشان»، با فرهنگ و تمدني كهن، در اين رهگذر جايگاه ممتاز و خاصي در میان کردهای خراسان داشته است. قوچان از روزگاران كهن به سبب ويژگي هاي خاص اقليمي و مرزی، شرايط مناسب ارتباطي و آب و هوايي، در تمامي دوره ها مورد توجه فرمانروايان، حاكمان، یورشگران، بازرگانان و سياحان بوده است و کردهای این دیار را همواره پاسداران قدرتمند اين ناحیه از ایران دانسته اند، که متأسفانه خود از حداقل امکانات بی بهره اند، و حتی مورد کم لطفی حاکمین مرکز نیز می باشند.

روز جمعه 28 اردیبهشت 1386( آخرین جمعه اردیبهشت ماه در هر سال) براي سومين سال متوالی، حركت زيباي فرهنگي و هنري ديگري در قالب يك همايش بزرگ و ارزشمند با عنوان سومين «همايش فرهنگي و هنري جعفرقلي» در روستاي گوگان، زادگاه اين رادمرد هنرمند، شاعر وارسته جلوه گر شد و جمعيت كثيري از اقشار مختلف، به ويژه كرد هاي شمال خراسان، استادان و پژوهشگران، دانشجویان و هنرمندان را به خود جلب نمود.

همايش جعفرقلي با سخنان كوتاه «علي خشنود» رئيس اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي قوچان آغاز شد که به اهميت همايش و تاكيد در برپايي چنين همايش ها و بزرگداشت هايي، با خوشامدگويي به جمع مسئولان استان هاي خراسان شمالي و رضوي، مردم و ميهمانان کردزبان، مراسم را با شکوه قلمداد نمودند.

شور و حال خاصي دره وسيع و سرسبز گوگان را فراگرفته بود، جمعيت مشتاق هم كه از روزها قبل خود را براي حضور در همايش آماده ساخته بود، از نخستين ساعات صبح در حركتي زيبا و خودجوش، خويشتن را به محل رسانده بودند. گويي هنوز هم ندا و هيبت مردانه پهلوانان کرد آن زمان از جاي جاي منطقه و زمزمه هاي عارفانه اهل معرفتش از كوچه باغ هاي خبوشان و خسرويه و نواي عاشقانه ساز صاحبدلانش همچون «جعفرقلي» شاعر و عارف «کورد»، در كوه هاي هزارمسجد به گوش مي رسد و قله رفيع آن بر استواري و سرافرازي بزرگمردانش رشك مي برد.

اجراي قطعاتي از موسيقي مقامي توسط استاد حاج قربان سليماني و فرزندش عليرضا و در فاصله هاي زماني مختلف از برنامه هاي همايش، هنرنمايي ديگر هنرمندان و استادان موسيقي محلي کردی و مقامي همچون استاد ولي رحيمي، به راستي ترنم عشق را در يك فضاي سرشار از احساس، معنا، صفا و همدلي جاري ساخته بود.

فرماندار قوچان طي سخناني در همايش گفت: برگزاري چنين همايش ها و برنامه هاي فرهنگي و هنري با توجه به استقبال كم نظير مردم و حضور مسئولان، استادان، محققان و اهل معرفت و ادب و مردمي كه فرهنگ و آداب و رسوم خود را حفظ كرده اند و به گويش زيبا و زبان شيرين کوردی خود مباهات مي ورزند، همه حاكي از غناي فرهنگي منطقه است.

سيدجلال هاشمي افزود: ما نيز می بایستی به عنوان مديران و خدمتگزاران مردم به اين فرهنگ و سنت هاي اصيل احترام بگذاريم و براي حفظ و احيا و ماندگاري آن تلاش کنیم.استادان و شاعراني چون دكتر متولي حقيقي و دكتر فرهادي از ديگر سخنرانان در همايش بودند كه با قدرشناسي از تلاش برگزاركنندگان همايش و حضور گسترده مردم به قرائت اشعاري از جعفرقلي به زبان كردي و سخناني در مورد اين شاعر و عارف و هنرمند موسيقي مقامي پرداختند.

بیانات و نظرات تعدادي از محققان و شركت كنندگان همايش را پيش روي خوانندگان صميمي سایت انجمن فرهنگی و مدنی کردهای خراسان و علاقه مندان به زبان و فرهنگ کردی تقدیم است:

استاد محمد جاباني، نويسنده و محقق گفت: جعفرقلي از مردم است و بيگانه نيست. تجليل از بزرگان و گراميداشت ياد و نام آنان نيز همواره در فرهنگ و آداب اصيل ما وجود داشته است پس با اين همه، آنچه خود داريم از بيگانه تمنا نخواهيم كرد. غناي زبان و فرهنگ کردی همواره مورد بالندگي است. وي افزود:برپايي اين همايش موجب خوشحالي است. مردم ما هم همواره شور و شوق بسياري در برنامه هاي فرهنگي و هنري از خود نشان داده اند.جا دارد به برگزاركنندگان و زحمتكشان اين همايش آفرين گفت چرا كه برگزاري اين گونه مراسم و برنامه ها چندان هم آسان نيست.

حاج احمد پهلواني، از ديگر چهره هاي نام آشناي ورزش باستاني خراسان نيز گفت: امروز براي کردهای خراسان و بخصوص قوچاني ها روز بزرگي است.

دكتر فرهادي از استادان دانشگاه و از شاعران كرد زبان گفت: برگزاري همايش در راستاي بزرگداشت مقام جعفرقلي زنگلي در زادگاهش روستاي گوگان قوچان، به راستي كه اقدام بس ارزشمند و قابل احترامي است كه افراد بلندهمتي چون كليم ا... توحدي در انجام آن سعي بي دريغ و وافري داشته اند.اميدواريم مسئولان شهرستان و فرهنگ و ارشاد اسلامي قوچان، پاسخگوي خواسته ها و اين همه احساسات پاك مردم و شيفتگان فرهنگ و هنر و تاريخ کردها در اين منطقه باشند.

رستمي نماينده مردم قوچان و فاروج گفت: برگزاري اين مراسم در واقع، احترام به هويت و فرهنگ مردم است كه موجب نشاط، شادابي و سرزندگي همه شده است. اميد است مديران فرهنگي و مسئولان پرتلاش شهرستان در برپايي چنين برنامه هايي، برنامه ريزي هاي جامع و جدي تري داشته باشند.

كليم ا... توحدي، گردآورنده ديوان اشعار جعفرقلي، بیان فرمودند:جعفرقلي از نوادر دوران است. او از طایفه كردهای «زنگلانلو» و ایل زعفرانلو بود و در روستاي گوگان در شمال شرقي قوچان در سال 1855 دیده به جهان گشود.چگونگي كسب علم، شور و شيدايي او از نوجواني، سرگشتگي در پي معشوق و معبود خود، عرفان و طي طريق او در اين اندك نمي گنجد. جعفرقلي تنها يك شاعر، عارف و هنرمند موسيقي مقامي نبوده بلكه او يك معلم اخلاق است كه راه درست انديشيدن و نيك زيستن را به شاگردان و پيروانش مي آموزد. شعر و موسيقي را با آواي شورانگيز دو تار در خدمت فرهنگ، معرفت و سعادت قرار داده است و با اشعار عرفاني به زبان هاي كردي، تركي، فارسي و عربي شوري در جان ها مي افكند.

در موسيقي مقامي شاگردان برجسته اي چون استاد «غلامحسين سلطان زيرابه اي قوچاني» و «هَلوخان تيرگاني» تربيت كرده است. او را سر سلسله بخشي ها و دوتارنوازان بيش از يك قرن اخير در شمال خراسان دانسته اند. از مرگ و محل دفن و مرقد او اطلاع دقيقي نداريم. گفته شده وي  بيش از 90 سال زندگي كرده است. در منبع ديگري نيز آمده كه مختوم قلي، شاعر معروف تركمن، حدود 50 سال قبل از جعفرقلي مي زيسته است.

در پایان ناصر خاكشور، مدير اجرايي همايش نيز، هدف كلي از برپايي همايش را معرفي و شناساندن هرچه بيشتر جعفرقلي به عنوان يكي از مفاخر کردزبان كشورمان به مردم و اهل ادب و معرفت عنوان كرد.


آدرس این مطلب :
http://phpnuke.org/modules.php?name=News&file=article&sid=37